محققان دانشگاه ساوتهمپتون در یک دستاورد بی‌نظیر موفق شدند کل ژنوم انسان را بر روی یک کریستال حافظه پنج‌بعدی ثبت کنند. این فناوری نوین امکان نگهداری پایدار اطلاعات ژنتیکی را برای می‌لیارد‌ها سال فراهم می‌آورد.
به گزارش رسانه تکنا، تیم تحقیقاتی معتقد است که این کریستال می‌تواند به عنوان یک طرح اولیه برای احیای احتمالی گونه انسان در آینده‌ی دور مورد استفاده قرار گیرد. همچنین این فناوری پتانسیل تشکیل یک آرشیو دائمی از ژنوم گونه‌های گیاه‌ی و جانوری در معرض انقراض را دارد. پیتر کازانسکی، سرپرست پژوهش و استاد اپتوالک‌ترونیک دانشگاه ساوتهمپتون، بیان کرد کریستال حافظه پنج‌بعدی امکان ایجاد یک مخزن دائمی از اطلاعات ژنومی را فراهم می‌کند که در آینده می‌تواند برای احیای موجودات پیچیده‌ای همانند گیا‌هان و حیوانات به کار رود.
کریستال حافظه پنج‌بعدی که توسط مرکز تحقیقات اپتوالک‌ترونیک دانشگاه ساوتهمپتون توسعه یافته، یک جهش بزرگ در فناوری ذخیره‌سازی داده محسوب می‌شود. برخلاف حافظه‌های سنتی که با گذشت زمان دچار فرسایش می‌شوند، این کریستال‌ها قادرند تا ۳۶۰ ترابایت داده را برای می‌لیارد‌ها سال بدون هیچ‌گونه تخریبی نگه دارند. حتی در شرایط محیطی بسیار سخت مانند دما‌های بسیار بالا یا پایین، این کریستال‌ها پایداری خود را حفظ می‌کنند.
ماده پایه این کریستال‌ها، کوارتز ذوب شده، از پایداری شیمیایی و حرارتی بسیار بالایی برخوردار است. این کریستال‌ها در برابر آتش، دما‌های شدید، فشار‌های زیاد و حتی تابش‌های کیهانی مقاومت می‌کنند. برای ذخیره‌سازی داده‌ها از لیزر‌های فوق‌سریع استفاده می‌شود تا اطلاعات به صورت نانوساختار‌هایی در داخل سیلیکا حک شود. این روش با بهره‌گیری از دو بعد نوری و سه مختصات فضایی، ذخیره‌سازی اطلاعات با چگالی بسیار بالا را ممکن می‌سازد.
اگرچه در حال حاضر امکان ساخت مصنوعی موجودات زنده تنها از روی اطلاعات ژنتیکی وجود ندارد، اما پیشرفت‌های اخیر در حوزه زیست‌شناسی مصنوعی نشان می‌دهد که این هدف در آینده‌ی نه چندان دور قابل دستیابی خواهد بود. کریستال حاوی ژنوم انسان در یک مخزن امن و اختصاصی در اتریش نگهداری می‌شود. این مخزن به عنوان یک کپسول زمان طراحی شده تا اطلاعات ارزشمند ژنتیکی را برای نسل‌های آینده حفظ کند. گسترش تکنولوژی کریستال حافظه پنج‌بعدی، گامی بزرگ در جهت نگهداری اطلاعات ارزشمند برای آینده است و می‌تواند در زمینه‌های متنوعی از جمله زیست‌شناسی، پزشکی و علوم کامپیو‌تر کاربرد‌های گسترده داشته باشد.
