در جریان عملیات پاکسازی محیط زیستی توسط داوطلبان در منطقه ژمبیل قزاقستان، مجموعهای از سنگنگارههای متعلق به عصر مفرغ یا آهن آشکار شد. این پتروگلیفها که قدمت آنها حدود ۳۵۰۰ سال برآورد میشود، شامل نزدیک به ۱۰۰ نقش هنری بر روی سطح صخرهها میباشند.
تصاویر تراشیده شده شامل حیوانات بومی نظیر شتر دوکوهان و قوچ وحشی، همچنین صحنههایی از فعالیتهای انسانی مانند شکار است. این آثار در محدودهای با ابعاد تقریبی ۲۰ تا ۲۵ متر طول و ۱.۵ تا ۲ متر عرض پراکنده شدهاند.
سائوران کالیف، باستانشناس مسئول بازدید از این مکان، بر نقش پاکسازیهای محیط زیستی در شناسایی آثار تاریخی تأکید کرد. با این حال دکتر ویکتور نووژینوف، باستانشناس برجسته مؤسسه باستانشناسی ساریارکا دانشگاه قزاقستان، ضمن تایید قدمت آثار، اظهار داشت که این مکان پیش از این در میان باستانشناسان شناخته شده بوده و لزوما یک کشف کاملا تازه محسوب نمیشود.
دکتر نووژینوف به وبسایت لایو ساینس گفت مسئله قابل دقت، عدم انجام مطالعات باستانشناسی دقیق در این محل و عدم انتشار توصیف علمی این سنگنگارهها در نشریات معتبر با قضاوت همتا است. وی همچنین به رویهای در میان باستانشناسان قزاقستان اشاره کرد که بر اساس آن، موقعیت دقیق مکانهای تاریخی تا زمان ثبت و انتشار مناسب یافتهها، به طور موقت محرمانه نگه داشته میشود تا از تخریب توسط افراد ناشناس یا سودجویان پیشگیری شود.
این باستانشناس در خاتمه خواستار تخصیص بودجه و منابع بیشتر برای ثبت، حفاظت و کاوش میدانی در این مکانها شد و کمبود تخصص و اعتبار مالی را چالشی اساسی در این عرصه برشمرد. تلاشها برای ارتباط با باستانشناسان و مقامات دولتی مرتبط با این کشف تا زمان انتشار گزارش، بینتیجه مانده است.
